Tijdschrift Volgens Bartjens Vakblad voor de praktijk van het reken-wiskundeonderwijs
Volgens Bartjens is een vakblad dat theorie, didactiek en praktijk van het reken-wiskundeonderwijs samenbrengt. Het biedt professionals actuele kennis, inspirerende voorbeelden en bruikbare inzichten voor goed reken-wiskundeonderwijs. Van lesideeën en praktijkonderzoek tot interviews, columns en ervaringen uit het onderwijsveld: Volgens Bartjens verbindt wetenschap, beleid en de dagelijkse onderwijspraktijk en houdt professionals op de hoogte van de nieuwste ontwikkelingen binnen het vakgebied.
Voor: leerkrachten, rekencoördinatoren, pabo-studenten, opleidingsdocenten, onderzoekers, adviseurs, ontwikkelaars en andere professionals die geïnteresseerd zijn in het reken-wiskundeonderwijs.
Draad van Ariadne
Bekijk ze allemaal
Word abonnee
Bekijk hier de mogelijkhedenDe redactie
Neem contact op met de redactie van Volgens BartjensDenkend aan Marsman
Bewijs uit het gerijmde
Jaap van Lakerveld | Illustratie: Helen van Vliet
Een tweekwarts of een vierkwarts maat
Een, twee, drie vier; een twee drie vier
Zo loop ik fijn langs een rivier
Die door oneindig laagland gaat

Een getal in mijn hoofd
Spelen met cijfercombinaties
Vincent Jonker en Arwen Sonnemans
De Grote Rekendag heeft elke editie een ander thema. In dit artikel lichten we een activiteit toe uit het thema De Getallenfabriek (2020). Het raadspelletje 'Getal in mijn hoofd' werd ontworpen voor groep 3 en 4, maar het spel is ook geschikt voor leerlingen in hogere groepen.

De breukenstroken van de bakker
Frans van Galen en Nickey Mertens
Een bakker wil meetstroken maken voor het snijden van een banketstaaf in eerlijke, gelijke stukken. Dat roept de vraag op naar de relaties tussen breuken.
Wil je zelf deze les geven? Download hier het lesplan.
Bij dit artikel staan video-opnamen van de les.

Panamaconferentie 30 en 31 mei 2024
Jeffrey van Welsen
De 42e Panamaconferentie over reken-wiskundeonderwijs vindt plaats op donderdag 30 en vrijdag 31 mei 2024. Houd de website in de gaten voor nieuwe updates over het programma, informatie over het indienen van een voorstel voor een programmabijdrage en natuurlijk om je aan te melden: panamaconferentie.sites.uu.nl.
...

Uit de rugzak van meester Bartjens
Vincent Jonker en Susanne der Kinderen
Deze keer twee aankondigingen uit de rugzak.

Versterking van het didactisch repertoire door formatief handelen
Rekencoördinator aan het woord
Jeroen Pieters
Veel leerkrachten zijn door de verhoogde aandacht voor het belang van een goede les, prima in staat een krachtige instructie te geven binnen hun rekenles. Het uitleggen van hun didactische keuzes vinden leerkrachten echter nog erg lastig. Waarom kies ik ervoor om dit lesdoel uitvoeriger of juist minder uitvoerig in ...

Een stevige basis door aandacht voor automatiseren
Rekencoördinator aan het woord
Janneke Hack - Van Dijke
Als rekenspecialist voer ik onderzoek uit om te weten te komen waar de leerling op vastloopt en/of wat een leerling nodig heeft om verder te komen in zijn rekenontwikkeling. Ik geef de leerkracht en de intern begeleider gerichte handelingsadviezen. De nieuwe inzichten en vooral de praktische tips aan de leerkracht d...

Bekwaam aan de start
Jarise Kaskens en Janneke te Marvelde
Hoe kunnen aankomende leraren beter toegerust worden voor het verzorgen van reken-wiskundeonderwijs? Dat is de vraag die centraal stond in recent uitgevoerd onderzoek. In dit artikel doen we hiervan verslag.

Volgens Bartjens - Ontwikkeling en Onderzoek, november 2023
Ronald Keijzer
Bij ieder nummer van het tijdschrift Volgens Bartjens verschijnen twee artikelen in Volgens Bartjens – Ontwikkeling en Onderzoek. Deze verdiepende artikelen zijn op de site van Volgens Bartjens beschikbaar. Bij dit nummer gaat het om het artikel van Koeno Gravemeijer en Frans van Galen over het Peil-onderzoek (zie o...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Kijken naar rekensterke kinderen
Paula Brusse
‘Heb je een vraag? Ga maar verder met iets wat je wel al weet, we bespreken je vraag later.’
De sterke rekenaars worden tijdens de rekenles vaak aan hun lot over gelaten en met pluswerk op de gang gezet (Keijzer, & Hotze, 2020). Paula Brusse onderzocht hoe het anders kan.

Samen op onderzoek
Meten en meetkunde in de onderbouw
Annet Voskuil
In mijn ideale kleutergroep leren kinderen vanuit verwondering en nieuwsgierigheid, waarbij ze allerlei ervaringen en ontdekkingen opdoen én waarbij alle doelen aan bod komen. Dit kan op verschillende manieren en in allerlei vormen, bijvoorbeeld via meten en meetkunde. In dit artikel vertel ik je hier meer over.
...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Een nieuw schooljaar is weer van start
Van de voorzitter
Jenneken van der Mark
Een schooljaar waarin weer van alles op de agenda komt, ook voor ons als NVORWO.

Volgens Bartjens Ontwikkeling en Onderzoek september 2023
Ronald Keijzer
Bij ieder nummer van het tijdschrift Volgens Bartjens verschijnen twee artikelen in Volgens Bartjens – Ontwikkeling en Onderzoek. Deze verdiepende artikelen zijn op de site van Volgens Bartjens beschikbaar.

Reken-wiskundige factchecking voor leerlingen in het primair onderwijs
Een belangrijke vaardigheid voor de toekomst
Stanja Oldengarm en Marc van Zanten
We leven in een snel veranderende informatiemaatschappij. Met ICT en social media hebben we altijd en overal toegang tot nieuws en andere informatie. Iedereen kan zelf informatie plaatsen en verspreiden. De keerzijde hiervan is dat nepnieuws en misleidende informatie een steeds groter probleem wordt. Kritisch denken...

Kijken naar kinderen
Annette Markusse en Iris Verbruggen
Schooljaar 2023-2024 is opgestart, met wellicht een nieuwe klas voor je. Hoe kijk jij naar je (nieuwe) leerlingen? Ben je nieuwsgierig naar wat die leerlingen na hun zomerpauze allemaal in hun mars hebben?

Een universele taal
Volgens het boekje
Marc van Zanten
Letters kunnen samen woorden vormen, en woorden kunnen worden gecombineerd tot zinnen. Evenzo kunnen cijfers worden gecombineerd tot getallen, die samen met andere wiskundige symbolen rekenzinnen kunnen vormen als 20 + … = 28 of vergelijkingen als 2x + 5 = 12. Net zoals woorden en zinnen, kunnen ook getallen en reke...

De rekencoördinator; spil voor goed rekenonderwijs
NRCD 2023, een terugblik
Susanne der Kinderen, Jiska van Hall en Ronald Keijzer
Vrijdag 24 maart 2023 is voor de 9e keer de Nationale RekenCoördinatoren Dag (NRCD) georganiseerd. De organisatie wordt vanaf dit jaar vormgegeven vanuit een samenwerking tussen de NVORWO en het Lectoraat Rekenen Wiskunde van Hogeschool IPABO, Amsterdam. Tijdens de NRCD is aan het thema ‘De rekencoördinator; spil vo...
Volgens Bartjens - Ontwikkeling en Onderzoek, mei 2023
Ronald Keijzer
Bij ieder nummer van het tijdschrift Volgens Bartjens verschijnen twee artikelen in Volgens Bartjens – Ontwikkeling en Onderzoek. Deze verdiepende artikelen zijn op de site van Volgens Bartjens beschikbaar. Bij dit nummer is het eerste artikel van Jessie Canjels en Ronald Keijzer. Zij schrijven over het de visie op ...

Volgens Bartjens - Ontwikkeling en Onderzoek, maart 2023
Ronald Keijzer
Bij ieder nummer van het tijdschrift Volgens Bartjens verschijnen twee artikelen in Volgens Bartjens – Ontwikkeling en Onderzoek. Deze verdiepende artikelen zijn op de site van Volgens Bartjens beschikbaar. Bij dit nummer gaat is het eerste artikel van Marjolein Kool, Hanneke van Doornik-Beemer, Ronald Keijzer, Mich...

Basisteams
Hulp voor scholen bij het verbeteren van de basisvaardigheden
Wilco Meijer
In oktober 2022 zijn zeven adviseurs basisvaardigheden op het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) gestart met het vormen van basisteams rond scholen. Alle adviseurs hebben een verleden in het onderwijs, ieder met een ander specialisme. Dit artikel gaat over wat het Masterplan basisvaardigheden inho...

Draagkracht en plezier bij gezamenlijke schoolontwikkeling
Volgens... de onderwijsadviseur
Rianne Timmermans, Jiska van Hall en Jenneken van der Mark
Stichting SchOOL te Lelystad startte in mei 2021 met een traject voor al hun scholen om met elkaar te werken aan het verbeteren van het rekenonderwijs. In dit artikel is zichtbaar hoe samenwerken aan rekenen ook met 20 scholen een succes kan zijn en kan leiden tot duurzame schoolontwikkeling.

De rekencoördinator in combinatie met leerkrachtondersteuner
Rekencoördinator aan het woord
Jolanda Boegschoten
Sinds 2020 ben ik rekencoördinator en daarnaast heb ik de rol van leerkrachtondersteuner.
Beide rollen zijn goed te combineren doordat ze elkaar versterken. Veel leerlingen hebben ondersteuning nodig bij rekenen. Door mijn rol als rekencoördinator ben ik in beide rollen veel met rekenen bezig en dat komt de kwalite...

Gevarieerd en speels oefenen
Marianne Espeldoorn, Ronnie Huberts en Petra Kroon
Een goede rekenbasis, dat is wat de aanvankelijk rekenmethode Semsom beweegt. Het oefenen van de rekeninhoud gebeurt op allerlei manieren. In dit artikel laten de auteurs zien dat je jonge kinderen gevarieerd kunt laten oefenen waarbij aandacht is voor gerichte, productieve, adaptieve, bewegende en gedachtenvolle oe...

25 jaar oefenen met Waku-waku
Volgens het boekje
Marc van Zanten
Waku-waku is een begrip in reken-wiskundeland. De bontgekleurde papegaai verscheen ruim 25 jaar geleden ten tonele, in het zomernummer van 1997 van dit tijdschrift.
_w400_h260_bgtop.jpg)
De rijke problemen van een Vereniging als de onze!
Van de voorzitter
Jenneken van der Mark
Een mooi en actueel onderwerp als thema van ons vakblad. Er ontstaan onmiddellijk beelden bij deze titel. Beelden en tevens vragen.
_w400_h260_bgtop.jpg)
Duurzaamheid in de rekenles: win-win!
Loek Spitz
Dat rekenen en duurzaamheid een goede combinatie vormen, laat Loek Spitz zien in dit artikel. Met de verschillende vraagstukken kun je meteen aan de slag in je klas.

Praat je mee?
Jenneken van der Mark
Op het moment dat ik deze column schrijf voor dit nummer dat gaat over rekengesprekken en het volgen van rekenontwikkeling, zitten we midden in de afronding van het schooljaar.

Volgens Bartjens Ontwikkeling en Onderzoek mei 2022
Ronald Keijzer
Bij ieder nummer van het tijdschrift Volgens Bartjens verschijnen twee artikelen in Volgens Bartjens – Ontwikkeling en Onderzoek. Deze verdiepende artikelen zijn op de site van Volgens Bartjens beschikbaar. Bij dit nummer gaat het om een artikel van Marije Stolte, die schrijft naar aanleiding van haar promotieonderz...

Volgens het boekje
Rekenen met een Rooms randje
Marc van Zanten
Burgerschap gaat over deelname aan de samenleving. In Nederland anno nu hebben we een pluriforme samenleving, waarin discriminatie verboden is, en waarin wordt gestreefd dat iedereen mee mag doen en zichzelf mag zijn. Goed burgerschapsonderwijs bereidt leerlingen voor op deze samenleving. Dat betekent bijvoorbeeld d...
Puzzel je mee?
Uit de rugzak van meester Bartjens
Jan Broekhuizen
Welke rekensymbolen horen in de roze vakjes?
Maak de sommen kloppend. Vul in de roze vakjes +, - , : , of x in. Als het nodig is kun je in de blauwe vakjes haakjes zetten.

Friedrich Fröbel (1782-1852) en Hieronymus van Alphen (1746-1803)
Bewijs uit het gerijmde
Waar kan je leven beter starten
Dan in een rijke leeromgeving,
Als bron van actie en beleving,
Ofwel in Fröbel ’s Kindergarten
Om daar te knippen en te plakken,
Met blokken spelen en te bouwen,
Of spelend leren door te vouwen
En alles zelf aan te pakken.
Volgens Van Alphen lang ervoor
Was spelen al om va...

Kleine rekenspelletjes met een groot effect
Rekencoördinator aan het woord
Hanneke Kluten
In het voorjaar van 2020 zijn wij met ons team overgestapt naar Pluspunt versie 4 van Malmberg. Tegelijkertijd hebben we ook additioneel materiaal bekeken. Onze keuze viel op Rekensprint en spellen die gekoppeld zijn aan de SLO drempels.

Jubileumpuzzel NVORWO
Jos van den Bergh
Hoera, de NVORWO bestaat 40 jaar, ofwel 4 decennia, 8 lustra, 10 olympiaden of 1,6 generaties. De NVORWO heeft het getal 40 al (vol)gemaakt. Als lezer van dit mooie blad wacht je hier een uitdaging om ook het robijnen getal 40 te maken. In de puzzel verzamel je eerst 4 getallen, door de 4 puzzels op te lossen. Die 4...

Volgens Bartjens en volgens Bartjens
Jaap van Lakerveld | Illustratie: Marjolijn Brouwer
Volgens Bartjens en volgens Bartjens
Of Bartjens plezier in rekenen vergrootte
Valt uit zijn rekenboek niet af te leiden
Maar Vondel heeft in vroeger tijden
De meester wel met wierook overgoten
Des meesters werk diende slechts ter lering
En ter versterking van de handelsgeest
Zijn didactiek was streng e...

Ervaringen van een lerarenopleider rekenen-wiskunde.
Suzanne de Lange
In het najaar van 2020 gaat de discussie in de ELWIeR- onderzoeksgroep over de ontwikkeling van het opleidingsonderwijs rekenen-wiskunde. De ELWIeR-onderzoeksgroep bestaat uit lerarenopleiders rekenen-wiskunde van Nederlandse lerarenopleidingen basisonderwijs. De groep doet praktijkgericht onderzoek naar het opleidi...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Volgens Bartjens - Ontwikkeling en Onderzoek november 2021
Ronald Keijzer
Bij ieder nummer van het tijdschrift Volgens Bartjens verschijnen (alleen online) twee verdiepende artikelen in Volgens Bartjens – Ontwikkeling en Onderzoek. Lees dit keer over de relatie tussen het zelfvertrouwen dat leerlingen in hun rekenwerk hebben en de rekenvaardigheid, waarbij Annemiek Punter, Maartje van de ...