Tijdschrift Volgens Bartjens Vakblad voor de praktijk van het reken-wiskundeonderwijs
Volgens Bartjens is een vakblad dat theorie, didactiek en praktijk van het reken-wiskundeonderwijs samenbrengt. Het biedt professionals actuele kennis, inspirerende voorbeelden en bruikbare inzichten voor goed reken-wiskundeonderwijs. Van lesideeën en praktijkonderzoek tot interviews, columns en ervaringen uit het onderwijsveld: Volgens Bartjens verbindt wetenschap, beleid en de dagelijkse onderwijspraktijk en houdt professionals op de hoogte van de nieuwste ontwikkelingen binnen het vakgebied.
Voor: leerkrachten, rekencoördinatoren, pabo-studenten, opleidingsdocenten, onderzoekers, adviseurs, ontwikkelaars en andere professionals die geïnteresseerd zijn in het reken-wiskundeonderwijs.
Draad van Ariadne
Bekijk ze allemaal
Word abonnee
Bekijk hier de mogelijkhedenDe redactie
Neem contact op met de redactie van Volgens Bartjens
Veertig jaar NVORWO
Een blik op het verleden, heden en de toekomst
Frans van Galen en Annette Markusse
Een mijlpaal van veertig jaar NVORWO (Nederlandse Vereniging tot Ontwikkeling van het Reken-Wiskunde Onderwijs) vraagt om een bijzondere aftrap van dit jubileumnummer.
Negen leden vertellen vanuit hun vakgebied over de betekenis van de NVORWO. Wat is er bereikt? Waar wordt op dit moment aan gewerkt? En wat zijn de ...

Werken met Gynzy en Met Sprongen Vooruit
Rekencoördinator aan het woord
Sandra van Elburg
In schooljaar 2019/2020 hebben wij de overstap gemaakt van Snappet naar Gynzy. Daarnaast zijn wij ook gestart met de methodiek Met Sprongen Vooruit. Deze implementatie was best een zoektocht.

De RWRW
Een nuttig cadeautje van Inspectie en SLO
Marc van Zanten en Stanja Oldengarm
Deze zomer viel hij bij elke school voor (speciaal) basisonderwijs op de mat: de RWRW, oftewel de reflectiewijzer rekenen-wiskunde (Inspectie van het Onderwijs, 2021a). In dit artikel vertellen de auteurs van de RWRW over het hoe en waarom ervan en hoe schoolteams hem kunnen gebruiken om hun reken-wiskundeonderwijs ...

Reken op jezelf! De complexe relatie tussen zelfvertrouwen in rekenen en rekenprestaties
Annemiek Punter, Maartje van de Velde en Martina Meelissen
Volgens verschillende onderzoeken gaat een hoog zelfvertrouwen in rekenen samen met hoge rekenprestaties. In dit artikel wordt onderzocht in hoeverre in het Nederlandse basisonderwijs rekenprestaties en andere leerling- en schoolkenmerken samenhangen met zelfvertrouwen in rekenen. We kijken specifiek naar verschille...
Handig en schattend rekenen in EDI-perspectief
Adri Treffers
Handig en schattend rekenen behoren tot de kerndoelen van het rekenen op de basisschool. Men mag dus verwachten dat in de actuele rekenmethodes de nodige zorg aan deze centrale basisvaardigheden wordt besteed. Of en op welke wijze dit in de methode ‘Getal en Ruimte junior’ gebeurt die volgens het concept van explic...

Ruimte voor nadenken
Ronald Keijzer, Geeke Bruin-Muurling, Nelleke den Braber
Rekenen mét het hoofd betekent onder andere dat je oog hebt voor de context waarbinnen je rekent. De auteurs maken in dit artikel duidelijk dat contexten helpen om onderliggende wiskundige concepten beter te begrijpen. Maar dan moet je in de reken-wiskundeles je leerlingen wel de ruimte geven om zelf na te denken.
...
Rekenen op streefniveau 1S
Annette Markusse
Om het streefniveau 1S te kunnen behalen moeten leerlingen flexibel zijn in hun rekenaanpak. Maar wat betekent dat? En wat vraagt dit van de leerkrachten op de basisschool? Het zijn vragen waar we je graag over aan het denken willen zetten.

Directe instructie in ‘Getal & Ruimte Junior’
Met de leergang van procenten als voorbeeld
Adri Treffers
In dit artikel worden de leergang procenten in de nieuwste versie van de methode de ‘Wereld in Getallen’ en die in de methode ‘Getal & Ruimte Junior’ vergeleken.

De referentiematentoolkit
Marike Verschoor, Marc van Zanten en Stanja Oldengarm
Om rekenwiskundige informatie die je in het dagelijks leven tegenkomt naar waarde te kunnen schatten, is het handig om een set referentiegegevens paraat te hebben. In een online werkgroep op de Panama-conferentie 2021 gingen deelnemers, en van sommigen ook hun kinderen, op zoek naar hun eigen persoonlijke referentie...

Cultureel erfgoed door een meetkundige bril
Ronald Keijzer, Alette Lanting, Anja Kuiken
Waarom zou je iedere dag rekenen uit een boekje als er buiten zoveel moois te beleven valt? Wiskunde is immers overal. Bijvoorbeeld in een kerk of een ander groot en oud gebouw. In dit artikel laten de auteurs zien dat een bezoekje aan zo’n gebouw de moeite waard is. De meetkunde ligt er voor het oprapen.
...
_w400_h260_bgtop.jpg)
TIMSS-2019 beschouwd door twee bestuursleden van NVORWO
Michiel Veldhuis en Jenneken van der Mark
Wat een hoopgevende en positieve titel staat er boven het artikel van Martina Meelissen en Lin Weijn in dit nummer van Volgens Bartjens! Uit het TIMSS-rapport van 2019, waarover zij een boekje opendoen in hun artikel, blijkt dat de rekenvaardigheid van groep-6-leerlingen in Nederland weer is toegenomen en terug is o...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Rekenbegaafde leerlingen naar een hoger niveau brengen
Verrijkingsprojecten voor rekenbegaafde leerlingen
Greetje van Dijk en Anneke van Gool
Bij bestudering van het TIMSS-rapport1 blijkt dat leerlingen in Nederland het ‘aan de onderkant’ onverminderd uitstekend doen. Bijna alle leerlingen halen het basisniveau en daarmee kunnen we ons internationaal goed meten met de best presterende landen. Aan de bovenkant valt echter nog wel wat winst te behalen. Het ...

Rekenen met rekenkisten
Betekenisvol rekenonderwijs in heterogene groepen
Jessica Nelissen en Dianne Roerdink
Het ABC ontwierp rekenkisten voor zogenaamde nieuwkomers op basis van de modellen uit het protocol ERWD. Maar ook voor het reguliere onderwijs kunnen de rekenkisten een waardevolle aanvulling zijn door de inzet van concreet materiaal, rekenspellen en diverse coöperatieve werkvormen. In een klas met grote verschillen...

Spel in de rekenles
Cathe Notten
Met een special over spel in de rekenles vieren we dat spel in de meeste scholen niet meer weg te denken is uit het repertoire van veel leerkrachten. Een spel dat goed wordt ingezet laat kinderen doelen bereiken die ze anders misschien minder makkelijk en met minder plezier zullen bereiken.
Een drijvende...

Misvattingen, de sleutel naar nuttige feedback
Een computeralgoritme voor automatische feedback bij digitale rekentoetsen
Anna van der Heijden en Stefan Jansen
Formatief toetsen wordt steeds populairder in het onderwijsveld. Bij deze vorm van toetsen krijgen de leerlingen tussentijds effectieve feedback. Deze feedback stuurt hen in het leerproces en kan de motivatie om zich te ontwikkelen versterken. Maar vaker formatief toetsen betekent ook een hogere werkdruk voor leerkr...
Mag ik me even voorstellen .... NVORWO-voorzitter Francis Meester
Francis Meester
Toen ik 63 werd kon ik ervoor kiezen om met pensioen te gaan. Ik was toen 42 jaar actief in het onderwijs, waarvan de helft in het wiskunde / didactiek / rekenopleiding-onderwijs en de andere helft in het onderwijs-management.
Kijken naar kinderen in de rekenles - Papieren tijgers
Belinda Terlouw
Nieuwsbrief Kijken naar Kinderen - nummer 10 - mei 2013
Kijken naar kinderen - Professionalisering
Belinda Terlouw
Nieuwsbrief Kijken naar kinderen - nummer 5 - december 2011
Kijken naar kinderen in de rekenles - Duurzaam leren
Belinda Terlouw
Nieuwsbrief Kijken naar kinderen in de rekenles - nummer 9 - maart 2013
Spel in de rekenles - Magico
Anneke Noteboom
Spel om getallen, bewerkingen en logisch redeneren te oefenen in groep 2 t/m 5.
Tiende editie Bartjens Rekendictee
Corinne Harten
Op 21 november 2014 vond de 10e editie van het Bartjens Rekendictee plaats in Zwolle. 150 rekenaars streden om de titel “Het beste rekenwonder van Nederland.” Wie was Bartjens waar het dictee naar is vernoemd en wie won uiteindelijk deze wedstrijd?
Sterke rekenaars in de klas
Hoe bepaal je een passend aanbod?
Wies Duits
Slechts 4% van de leerlingen in Nederland haalt bij internationale rekentoetsen het predicaat 'excellent' terwijl dat wereldwijd 20% is. Als we als land weer willen stijgen op de internationale lijst zullen we nu ook echt werk moeten maken van het onderwijs aan de sterkste rekenaars. De auteur laat zien hoe dit op b...
Spel in de rekenles - Kwatro
Anneke Noteboom
In een klein doosje zit dit spel dat een combinatie lijkt van Set en Qwirkle. Het spel voor groep 4 en hoger vraagt logisch denken en redeneren van kinderen en in beperktere mate ook meetkundig redeneren. Daarnaast wordt bij de puntentelling ook geoefend.
Spel in de rekenles - Tricoda
Anneke Noteboom
Tricoda is een mooi uitgevoerd spel voor kinderen vanaf groep 4 dat draait om logisch denken en redeneren. Het vraagt weinig van de leraar, want het spel is in enkele minuten uitgelegd. De kinderen die het speelden, vonden het leuk en spannend.
21 november 2014: 10e Bartjens Rekendictee
Corinne Harten
Op 21 november vindt de jubileum-editie van het Bartjens Rekendictee plaats. Doe nu mee met de voorrondes! Er zijn speciale prijzen voor leerkrachten in het basisonderwijs. Basisschoolleerlingen die een mooie som insturen maken ook kans op een prijs!
Erkenning en draagvlak - De positie van de rekencoördinator in de school
Nienke Okkema
Op veel scholen is inmiddels een aparte rekencoördinator aanwezig, maar rekencoördinatoren worden lang niet altijd voldoende gefaciliteerd en gestimuleerd. Een rekencoördinator heeft erkenning en draagvlak nodig, is het pleidooi van Nienke Okkema die aan de Rijksuniversiteit Groningen op verzoek van Bureau Meestersc...
Leren van en met elkaar - Beter rekenonderwijs door professionele leergemeenschappen
R. Keijzer, F. Munk, J. Smit en A. Bakker
Overal in het land starten lerende netwerken die zich gezamenlijk buigen over een grote verscheidenheid aan onderwerpen. Zo heeft het schoolbestuur Sarkon rekencoördinatoren bovenschools in een Professionele Leergemeenschap (PLG) samengebracht.
Afhalen of aanvullen; Flexibel aftrekken door zwakke rekenaars.
Marjolijn Peltenburg en Marja van den Heuvel
Wie denkt dat zwakke rekenaars niet in staat zijn om flexibel te rekenen heeft het mis. Onderzoek door Marjolijn Peltenburg en Marja v.d. Heuvel-Panhuizen naar het aftrekken tot 100 laat zien dat zwakke rekenaars dit wel degelijk in hun mars hebben.
Spel in de rekenles - Bokken schieten
Anneke Noteboom
Een kaartspel voor kinderen van eind groep 3 en groep 4 om te leren omgaan en te redeneren over de getallenrij tot en met 50.
Training 'Diagnosticerend onderwijzen met het protocol ERWD '
De NVORWO wil stimuleren dat op een eenduidige manier wordt omgegaan met de aanpak rond .....

Rekenen in het dagelijks leven
Volgens het boekje
Marc van Zanten
Wiskunde is overal, ook in het dagelijkse leven. Dat is nu zo en dat was vroeger niet anders. Vlak voor de Tweede Wereldoorlog verscheen een boekenserie over rekenen in het dagelijkse leven, die ruim tien jaar in gebruik zou blijven.

Doelgericht rekenen
Jaap van Lakerveld | Illustratie: Helen van Vliet
Wie in het voetbalspel iets wil betekenen
Moet doelgericht en pijlsnel kunnen rekenen
Hoever is het lopen naar het strafschopgebied
En hoever vliegt de bal als je een boogbal schiet
Hoe breed is de breedte van de achterlijn
En hoort de lijndikte wel of niet bij het terrein
Wie in het voetbalspel iets wil betekenen
Moet doe...

Kom naar het Rekendiner in Gouda – 12 mei 2026
Met een wiskundige bril naar en in de wereld kijken
Susanne der Kinderen
Met een wiskundige bril op ga je wiskunde overal zien. Op basis van inzichten uit (lopend) onderzoek bespreekt Michiel Veldhuis, associate lector rekenen-wiskunde, Radiantlectoraat Rekenen-wiskunde & Universiteit Utrecht en bestuurslid NVORWO, waar mensen wiskunde om zich heen zien. En vooral ook waar ze dat niet zi...

Volgens Bartjens - Ontwikkeling & Onderzoek, maart 2026
Marian Hickendorff
Bij ieder nummer van het tijdschrift Volgens Bartjens verschijnen twee artikelen in Volgens Bartjens – Ontwikkeling en Onderzoek. Deze verdiepende artikelen zijn op de site van Volgens Bartjens beschikbaar.

Het moet wel kloppen
Bewijs uit het gerijmde
Jaap van Lakerveld | Illustratie: Helen van Vliet
Als je warmloopt voor een vak
Kan je de stof beter verteren
Wil je van alles uitproberen
Gaat alles met veel meer gemak

Kan het kloppen?
Annette Markusse en Iris Verbruggen
De laatste jaren worden we overspoeld met informatie: nieuwsberichten, filmpjes, verhalen op social media, en noem maar op.